تبليغاتX
بریم جلو بوق بزنیم - "زادبوم" = "تقاطع 2"
از هر دري سخني
"زادبوم" ساخته‌ي ابوالحسن داودي را بايد نوعي "تقاطع ۲" ناميد. "تقاطع" فيلم نسبتا درخشاني بود كه در جشنواره فيلم فجر ديده نشد اما در جشن خانه‌ي سينما به درستي آنرا ديدند و جايزه‌باران شد.

"زادبوم" البته كمي از "تقاطع" جلوتر است، فيلمي كه به همت حوزه‌ي  هنري سازمان تبليغات اسلامي و بنياد سينمايي فارابي توليد شده است، با فيلمنامه‌اي قابل تحسين از ابوالحسن داودي و فريد مصطفوي و البته با ايده‌اي جالب از سيدرضا ميركريمي كه قرار است انتشارات سوره‌ي مهر وابسته به حوزه‌ي هنري به زودي آنرا منتشر كند.

"خانواده" - به تعبير زيباي عزت الله انتظامي (لنگر زندگي) - ، "هويت" و "دانش و علم"، سه كليدواژه‌ي مهم "زادبوم هستند، البته "سياست" هم در جاي‌جاي فيلم حضور دارد و در صحنه‌هاي مربوط به تبليغات و انتخابات، خوب درنيامده است؛ به تعبير ديگر فيلم زادبوم خوب شروع نمي‌شود، اما خوب ادامه پيدا مي‌كند و نسبتا خوب تمام مي‌شود.

"زادبوم" حكايت سه نسل است در پنج روايت موازي و متقاطع كه هر كدام مي‌توانست و بهتر بود كه فيلمي مستقل باشد، اما سكانس‌ها در همين فيلم هم خوب در كنار هم چيده شده‌اند بويژه سكانس‌هاي دوتايي يا مكمل از روايت‌هاي متقاطع كه در جاي‌جاي فيلم به درستي در كنار هم آمده‌اند و شايد به همين دليل است كه مي‌گوييم "زادبوم" به ميزان حداقلي از "تقاطع" بهتر است.

فيلم سرشار است از زيبايي‌ها و شگفتي‌هاي طبيعت بويژه روايت‌ لاك‌پشت‌ها و اثبات اين فرضيه جالب كه "لاك‌پشت‌ها، هر كجا به دنيا بيايند، سي سال بعد براي تخم‌ريزي  به همان نقطه بازمي‌گردند"، فرضيه‌اي كه تلاش همكارانم براي ربط دادن آن به سي سالگي انقلاب و سفارشي خواندن "زادبوم"، تلاش بيهوده و نچسبي جلوه مي‌كند.

"زادبوم" البته براي به نتيجه رساندن حكايت پنج‌گانه‌ي خود، طولاني به نظر مي‌رسد و سكانس‌هاي پاياني كشدار و خسته‌كننده است كه بهتر است براي اكران عمومي دستخوش تدوين مجدد شود.

سكانس پاياني بويژه از دو منظر قابل توجه است، يكي بحث درباره گرم نگهداشتن ساحل براي بيرون آمدن لاك‌پشت‌ها از تخم - يا بيان اين نكته كه اگر وطن گرم و ... باشد كسي به فكر مهاجرت نمي‌افتد- كه مشخص نيست چرا به فكر بهرام رادان مي‌رسد اما به فكر ساحل‌نشينان بويژه ناخدا كه بومي منطقه هستند، نمي‌رسد! و ديگري بحث خواب بودن نسل‌هاي دوم و سوم يا عدم حضور آنان در شكوفايي حاصل شده - بيرون آمدن لاك‌پشت‌ها از تخم يا به دنيا آمدن نوزاد -  است كه روايت جالب و قابل بحثيست و مي‌توان در زمان اكران عمومي بيشتر به آن پرداخت.

به هر حال ابوالحسن داودي در دو فيلم اخير خود، ساختار و فرم جالبي را براي بيان داستان خود برمي‌گزيند كه مي‌توان اميدوار بود با استمرار آن، روايت‌هاي خطي و كسل‌كننده‌ي موجود در سينماي ايران به سمت نوآوري و "نو زايي" حركت كند.

"زادبوم" بازي ‌هاي چشمگيري ندارد و اين با توجه به حضور بازيگران سرشناس سينمايي عجيب به نظر مي‌رسد.

كوتاه سخن آنكه داودي معتقد است در دو فيلم اخير خود، صرفا به طرح مساله و مشكل پرداخته است و راه برون‌رفت از مشكل را بايد ديگران بررسي كنند، نگارنده البته بر اين باور است كه "زادبوم" اندكي هم به راه‌حل پرداخته است اگرچه خود داودي اين اعتقاد را ندارد و ارائه‌ي راه حل را وظيفه‌ي هنرمند و سينما نمي‌داند!

+ نوشته شده در  چهارشنبه شانزدهم بهمن 1387ساعت 9:4  توسط حسن حائري  |